Trên bản đồ du lịch thế giới, du lịch thể thao từ lâu đã được xem là “con gà đẻ trứng vàng”, tạo ra nguồn thu khổng lồ và sức lan tỏa mạnh mẽ cho hình ảnh quốc gia. Tại Việt Nam, đây là một “ngách” giàu tiềm năng đang được nhiều địa phương và doanh nghiệp nhanh nhạy khai thác, góp phần đa dạng hóa sản phẩm và nâng tầm sức cạnh tranh của ngành du lịch.
ĐA DẠNG HOÁ TRẢI NGHIỆM
Việt Nam sở hữu địa hình phong phú với rừng núi hùng vĩ, hệ thống sông hồ rộng lớn, những cung đường ven biển đẹp bậc nhất khu vực và nền văn hóa giàu bản sắc. Đây là điều kiện lý tưởng để phát triển các loại hình du lịch gắn với thể thao như marathon, trekking, leo núi, đạp xe địa hình, golf, đua thuyền…
Những năm gần đây, du lịch thể thao tại Việt Nam đã khởi sắc mạnh mẽ. Hàng loạt giải đấu tầm cỡ được tổ chức thường niên, thu hút hàng nghìn vận động viên và người yêu thể thao trong nước, quốc tế. Có thể kể đến như: Vietnam Trail Marathon, Amazing Marathon, Hạ Long Heritage Marathon, Đà Lạt Ultra Trail, Marathon Quốc tế Hội An, giải đua xe mô-tô hay ô-tô địa hình Hà Giang, dù lượn “Bay trên mùa vàng”, Cúc Phương Jungle Paths, giải leo Fansipan, giải đua xe đạp Một đường đua hai quốc gia tại Lào Cai… Những sự kiện này không chỉ tạo giá trị kinh tế, mà còn là “chất xúc tác” mạnh mẽ giúp tăng nhận diện điểm đến, nâng tầm thương hiệu du lịch địa phương.
Theo ông Nguyễn Công Hoan, Tổng Giám đốc Flamingo Redtours, hiện nay, các công ty lữ hành khai thác ba hình thức tour du lịch thể thao phổ biến gồm: Tour tổ chức cho du khách đi cổ vũ, xem những giải thể thao như bóng đá, quần vợt; tour tổ chức cho du khách tham gia các hoạt động thể thao như golf, marathon, trekking và tour tổ chức các hoạt động thể thao nội bộ cho các tổ chức, cơ quan, doanh nghiệp.
Sự đa dạng này cho thấy doanh nghiệp Việt đã nhìn thấy rõ xu hướng du lịch mới, linh hoạt biến thể thao thành điểm nhấn để kéo dài thời gian lưu trú và gia tăng chi tiêu du khách.
Không chỉ đồng hành cùng các giải đấu, nhiều doanh nghiệp lữ hành còn chủ động thiết kế sản phẩm riêng, kết hợp thể thao với trải nghiệm văn hóa, nghỉ dưỡng, khám phá thiên nhiên. Điển hình như, Vietfoot Travel đã triển khai các tour đạp xe từ nội thành Hà Nội tới các địa phương như Ninh Bình, Quảng Ninh, Lào Cai… Các hành trình được doanh nghiệp làm mới bằng cách kết hợp đạp xe cùng du lịch văn hóa, du lịch nghỉ dưỡng hoặc photo tour, nhằm gia tăng dấu ấn cá nhân cho du khách.
Hay tại Sóc Sơn (Hà Nội), với địa hình đa dạng, cảnh quan sinh thái phong phú, nơi đây đang trở thành điểm đến hấp dẫn cho du khách yêu thích các hoạt động ngoài trời. Trong thời gian qua, địa phương đã đầu tư xây dựng nhiều cung đường đạp xe, chạy bộ, leo núi như tuyến hồ Đồng Quan – hồ Kèo Cà – Tượng đài Thánh Gióng (11 km); đền Sóc – Tượng đài Thánh Gióng (5 km); hồ Hoa Sơn – hồ Hàm Lợn – hồ Kèo Cà – hồ Đồng Quan (15 km)…
Trên cơ sở đó, nhiều giải chạy bộ và đua xe địa hình đã được Sóc Sơn tổ chức thành công, thu hút đông đảo vận động viên và du khách, góp phần thúc đẩy phát triển du lịch sinh thái và trải nghiệm tại địa phương.
Hay một số công ty còn tổ chức các tour thể thao khám phá vẻ đẹp của Thủ đô như: “Viet Bike Tours trải nghiệm chuyến đò ngang và khám phá thành Cổ Loa”; Câu lạc bộ du lịch bền vững VGreen (Hội Lữ hành Hà Nội) xây dựng chùm tour khám phá Hà Nội bằng xe đạp “VGreen bike tour – Tinh hoa Tràng An”; Công ty Cổ phần Đầu tư và Phát triển Du lịch bền vững Việt Nam (Vietnam S.T.I.D) xây dựng tour xe đạp “Đêm Thăng Long – Hà Nội”… Từ những mô hình này có thể thấy du lịch thể thao không chỉ mang lại trải nghiệm mới lạ, giàu cảm xúc mà còn mở ra cách tiếp cận sáng tạo để khám phá Hà Nội theo một góc nhìn sống động và gần gũi hơn.
TẠO ĐÒN BẨY PHÁT TRIỂN
Theo đại diện công ty lữ hành tại Hà Nội, dù vẫn tồn đọng một số khó khăn nhất định nhưng hoạt động du lịch kết hợp thể thao trong nước vẫn đang được chú trọng với mục tiêu đưa các sự kiện thể thao trở thành thương hiệu gắn với đặc trưng của mỗi địa phương, thu hút du khách.
Vì hơn hết, du lịch thể thao đang là hướng đi mới góp phần quan trọng vào sự tăng trưởng bền vững của ngành “công nghiệp không khói”.
“Thời gian tới các địa phương cần tạo thủ tục thông thoáng trong việc cấp phép tổ chức giải thể thao phục vụ du lịch, xúc tiến điểm đến. Đồng thời, xã hội hóa công tác tổ chức giải theo hướng khuyến khích các công ty lữ hành tạo liên minh bán các sản phẩm liên quan tới du lịch thể thao. Còn ngành thể thao nên đẩy mạnh hoạt động quảng bá sự kiện, thắng cảnh, văn hóa Việt Nam để thu hút du khách”, vị này nói.
Giám đốc Sở Du lịch Hà Nội Đặng Hương Giang cũng từng khẳng định, Sở sẽ tạo điều kiện tối đa cũng như mở ra nhiều cơ hội cho các doanh nghiệp du lịch và các nhà tổ chức sự kiện thể thao bàn thảo, thống nhất cách thức khai thác. Từ đó để du lịch Việt Nam nói chung, Hà Nội nói riêng tiếp tục là điểm đến nhiều sức hút với du khách trong, ngoài nước.
Có thể thấy, du lịch thể thao là một dòng sản phẩm mang tính chuyên đề nên so với các tour thông thường, đơn vị tổ chức cần có chuyên môn cả về lữ hành và kiến thức nhất định về thể thao như điều lệ quy định của giải, cách thức đăng ký… từ đó tư vấn cho khách tham gia các hoạt động phù hợp với sức khỏe.
